_-_28de80_-_a815092eca5211e5379f8b302bb3dd5a053757f0.webp)
tekst Esther Schonenberg
update 28-06-2026
Vaste planten buiten zaaien
Niet alleen een- en tweejarigen, ook vaste planten kun je opkweken uit zaad. Het verschil is alleen dat de kiemtijd van vaste planten flink kan variëren. Sommige zaden blijven zelfs jarenlang in rust en ontkiemen pas na een flinke bosbrand.
Gelukkig is het overgrote deel van de vaste planten niet zo gecompliceerd: een winter in de buitenlucht onder een afdakje, beschermd tegen hongerige vogels of vraatzuchtige muizen, is voldoende.
Kortom: wacht niet te lang met zaaien en laat het zaaisel gerust buiten staan. Je staat versteld als op een warme lentedag, na een vorstperiode met sneeuw, opeens de eerste kiembladen verschijnen.
Zaaitips vaste planten
- Zaai in wat diepere potten, dan droogt de zaai- en stekgrond minder snel uit. Terracotta potten kun je ook ingraven.
- Vul de potten tot iets onder de rand.
- Kies een plek met wat zon.
- Dek de zaden af met een laagje fijn grit. Fijn gaas helpt tegen de muizen.
- Eén keer water geven is meestal genoeg, maar voorkom dat het zaaisel uitdroogt.
- Goed om te weten: planten uit zaad wijken soms af van de oorspronkelijke plant. Hierdoor kunnen verrassende nieuwkomers ontstaan.
3 vaste planten om zelf te zaaien
Van deze drie soorten kun je zaad bestellen.
1. Heemst (Althaea officinalis)
Heemst is een vaste plant die veel weg heeft van een stokroos. De plant groeit uit tot wel 1,5 meter hoog. De bloemen zijn wit en een stukje kleiner dan die van stokrozen. Het zijn langlevende planten die niet al te veel eisen aan de grond stellen.
Hoogte: 150 cm
Bloei: juli-september
Standplaats: zon of halfschaduw
Kleur: wit
Inheems: ja
Bestel zaad van heemst (Althaea officinalis)
2. Wildemanskruid (Pulsatilla vulgaris)
Wildemanskruid bloeit al vroeg in het seizoen in de kleuren blauw, wit of rood. Ze combineren mooi in de vroege voorjaarsborder met tulpen. Vanwege de vroege bloei zijn ze geliefd bij bestuivers. De bloemen zijn opvallend groot en na de bloei verschijnen charmante, warrige pluizenbolletjes die nog heel lang aan de plant blijven. Pulsatilla houdt van zon en kan prima droogte verdragen.
Bloei: vroeg voorjaar
Standplaats: zon, verdraagt droogte
Kleur: blauw, wit of rood
Schoon: ja
Inheems: ja
Bestel zaad van wildemanskruid (Pulsatilla vulgaris)
3. Reuzenscabiosa (Cephalaria gigantea)
De naam zegt het al: deze plant kan uitgroeien tot een gigant. Op de kwekerij bereikt hij gemakkelijk een hoogte van 2,5 meter. De bloemen zitten qua kleur tussen geel en wit in en verschijnen rond juni. Insecten zijn er dol op. De uitgebloeide bloeiwijzen blijven lang aan de plant en zijn ook in de winter nog erg decoratief. Geef hem wat ruimte en zet hem in de zon.
Hoogte: 250 cm
Bloei: juni
Standplaats: zon
Kleur: geelwit
Schoon: ja
Bestel zaad van Cephalaria gigantea
Over de auteur
Esther Schonenberg is kweker bij Festina Lente tuin in Katwijk, gespecialiseerd in eenjarigen, tweejarigen en bijzondere vaste planten. Samen met Joke Dumoulin kweekt ze volgens het motto 'haast je langzaam': planten krijgen de tijd om zich in hun eigen tempo te ontwikkelen, en groeien daardoor uit tot sterke, tevreden exemplaren.
Bezoek
Kwekerij Festina Lente tuin
1e Mientlaan 13
2223 LG Katwijk
www.festinalentetuin.nl
Meer zelf zaaien
Meer schermbloemigen voor de border? Kweker Margriet Kortenoeven koos vier bijzondere schermbloemen die je niet in elk tuincentrum vindt. Of bekijk 10 favoriete schermbloemen van tuinontwerper Modeste Herwig voor meer combinatietips.
Esther Schonenberg (beeld Sandra Verkic)
