tekst en beeld Modeste Herwig
datum 30-08-2020
update 25-05-2026
Drie soorten zitten ertussen die je nog niet vaak in tuincentra ziet (de fluweelhortensia, de witbonte klimhortensia en de eikenbladhortensia), naast nieuwere selecties van de bekende vormen. Hieronder per cultivar de bijzonderheden en wat verzorgings-tips aan het eind.
Tien hortensia's op een rij
Hydrangea aspera
1. Hydrangea aspera 'Hot Chocolate' en 'Goldrush'
Het zachtbehaarde blad van Hydrangea aspera kan wel 35 cm lang zijn. De violette bloemen staan in platte schermen. 'Hot Chocolate' (120-150 cm) heeft chocoladebruin blad, 'Goldrush' (150-200 cm) heeft groengeel blad. 'Goldrush' werd in 2018 op de Chelsea Flower Show genomineerd voor de Top 20. Hoogte: tot 4 m. Bloei: juli-augustus.
H. arborescens ‘Hayes Starburst’
2. H. arborescens 'Hayes Starburst'
Iets lager dan de bekende 'Annabelle'. De kleine bloemen zijn dik gevuld. 'White Dome' is een goed alternatief, met kleine fertiele bloemen en een krans van steriele bloemen aan stevige stengels. Hoogte: 100-120 cm. Bloei: juli-september.
H. anomala subsp. petiolaris ‘Silver Lining’
3. H. anomala subsp. petiolaris 'Silver Lining' (klimhortensia witbont)
Nieuwe cultivar van de klimhortensia met opvallend witbont blad en witte bloemschermen. Doet het ook in de schaduw en licht donkere tuinhoekjes op. Hoogte: tot 5 m. Bloei: juni-juli.
H. serrata 'Avelroz'
4. H. serrata 'Avelroz'
Nieuwe compacte cultivar. Dieproze bloemschermen aan donkere stelen die tijdens de bloei steeds donkerder worden. Mooie paarse herfstkleur van het blad. Hoogte: 100 cm. Bloei: juni-augustus.
H. serrata ‘Autumn Fire’
5. H. serrata 'Autumn Fire'
Zachtroze bloemschermen die fraai verkleuren en tot in de herfst decoratief blijven. Bloeit extra rijk, en valt in het najaar op door de vlammend rode herfstkleur. Hoogte: 70-80 cm. Bloei: juni-augustus.
H. paniculata 'Sundae Fraise'
6. H. paniculata 'Sundae Fraise'
Compact groeiende pluimhortensia met puntige pluimen aan goed vertakte takken. De pluimen zijn vol met steriele bloemen, beginnen wit en verkleuren vanaf eind juli rozerood. Hoogte: 100-120 cm. Bloei: juli-september.
H. quercifolia ‘Snowflake’
7. H. quercifolia 'Snowflake'
Compacte eikenbladhortensia. Het blad (dat inderdaad een beetje weg heeft van eikenblad) kleurt in het najaar wijnrood. De cilindrische bloemtrossen bestaan bij deze cultivar uit groenige fertiele bloemen en witte gevulde steriele bloemen, die later rozerood worden. Hoogte: 100 cm. Bloei: juli-september.
H. macrophylla 'Together'
8. H. macrophylla 'Together'
Een mophead met gevulde bloemen. De schermen beginnen groen en kleuren zachtblauw of roze. In de herfst worden ze donkerder. Bloeit ook op eenjarig hout, dus kan hard worden gesnoeid zonder dat dit ten koste gaat van de bloei. Hoogte: 100 cm. Bloei: juli-oktober.
H. paniculata ‘Dharuma’
9. H. paniculata 'Dharuma'
Iets afgeplatte witte bloempluimen aan roodgetinte stengels, glanzend blad. De pluizige pluimen hebben een natuurlijke uitstraling. Tegen het einde van de (vroege) bloei kleuren ze lichtroze. Niet snoeien. Hoogte: 125 cm. Bloei: juni-augustus.
H. villosa ‘Anthony Bullivant’
10. H. villosa 'Anthony Bullivant'
Breed uitgroeiende struik met vrij smal, zachtbehaard blad en grote bloemschermen in paars en violet. Een elegante verschijning die wel wat ruimte nodig heeft. Hoogte: 150-200 cm. Bloei: juli-september.
Hortensia's combineren
Hortensia's zijn prachtig in grote groepen, met een rand van vrouwenmantel eromheen of wintergroene maagdenpalm eronder. Per stuk werkt ook, gemengd met vaste planten. Vooral pluimhortensia's staan goed in een gemengde border, bijvoorbeeld met bergamotplant, floxen en siergrassen.
Praktisch: een pluimhortensia kun je in het voorjaar tegelijk met je vaste planten terugknippen zonder dat dit ten koste gaat van de bloei. De herfstverkleuring van het blad is een toegift.
Een goede plek
Hortensia's willen humusrijke, voedselrijke en liefst zure grond. Op zandgrond ruim compost in het plantgat en elk jaar een laag compost en tuinmest eronder. Kalkrijke klei is minder geschikt. De meeste soorten doen het in zon én in halfschaduw, al doen H. aspera en H. villosa het beter in halfschaduw.
Boerenhortensia's (H. macrophylla) zijn dol op water; pluimhortensia's en de eikenbladhortensia kunnen juist tegen droogte. Compacte cultivars als 'Together', 'Avelroz' en 'Autumn Fire' doen het ook prima in een ruime pot of bak.
Hoe je welke soort hortensia's snoeit, lees je in het artikel over hortensia snoeien