← Bekijk alle beplantingsplannen
tekst en beeld Modeste Herwig
datum 15-07-2026
Beplantingsplan in het kort
| Standplaats: zon (tot halfschaduw) | Bloeiperiode: april–oktober |
| Kleuren: paars, roze, rood, wit en geel | Sfeer: gevarieerd, gelaagd en levendig |
| Ontwerp: Modeste Herwig | Locatie: achtertuin van Modeste Herwig |
Waarom deze plantencombinatie werkt
Deze border laat zien wat ik zo boeiend vind aan een border, namelijk dat er elke maand weer andere planten bloeien, en dat hij er ieder jaar nét iets anders uitziet.
Mijn border is 2,5 meter diep en 15 meter lang. Ik heb hem twintig jaar geleden aangelegd. Deze estatfetteborder is zo ontworpen dat er van april tot in oktober bloemen te zien zijn.
Behalve grotere groepen van één plantensoort plant ik vooral gemengde groepjes van soorten met een verschillende bloeitijd. Bijvoorbeeld wolfsmelk, akelei en tulpen, een combinatie met een opeenvolgende bloei van april tot en met mei.
Ik begin altijd met een plattegrond op schaal en teken de plantgroepen in. Na verloop van tijd verandert een border: planten worden groter, ze gaan door elkaar groeien, zaaien zich uit of verdwijnen juist. Jaarlijks bekijk ik het resultaat en voer dan in het najaar veranderingen uit.
Om het bloeiseizoen te vervroegen zijn bolgewassen ideaal, dan heb je kleur vanaf april. Tulpen en sieruien laten zich heel goed combineren met vaste planten, want ze nemen weinig ruimte in.
Je kunt ook plekken openhouden voor eenjarigen en zomerknollen zoals ijzerhard (Verbena bonariensis) en dahlia’s. Planten die zich uitzaaien, zoals akelei of koekoeksbloem, mogen in mijn border zelf een plekje veroveren. Ze vullen mooi de gaten op. Het teveel aan zaailingen wied ik in het voorjaar weg.
Onderhoud van de border
De maandelijkse tips verderop in dit artikel (tulpen bijplanten floxen terugsnoeien voor een langere bloei, grassen in het voorjaar terugknippen) vormen samen het onderhoud van deze border.
Laat zelfzaaiers als akelei en koekoeksbloem gewoon hun gang gaan, en wied in het voorjaar alleen het teveel aan zaailingen weg. Bekijk de border jaarlijks en voer in het najaar waar nodig veranderingen door.
Zo vertaal je dit borderplan naar je eigen tuin
Begin met een plattegrond op schaal en teken daarop groepjes planten met een opeenvolgende bloeitijd in, bijvoorbeeld een bolgewas, een vroege vaste plant en een zelfzaaier die elkaar opvolgen. Vul plekken tussen vaste planten met bolgewassen zoals tulpen of sieruien: die nemen weinig ruimte in en geven al vanaf april kleur.
Houd daarnaast bewust een paar open plekken vrij voor eenjarigen, zomerknollen en zelfzaaiers, zodat je elk jaar iets kunt variëren zonder de basis van de border te veranderen.
De estafetteborder gedurende 7 maanden
Bekijk hieronder hoe de border van Modeste per maand een ander aanzicht krijgt.
De estafettaborder op 29 april
April: tulpen, akelei en wolfsmelk openen het seizoen
Begin april beginnen de tulpen te bloeien, iets later de akeleien, wolfsmelk en de prairielelies. Op de voorgrond de roze koekoeksbloem, die mooi de 'gaten' opvult. Achterin de vroegbloeiende Geranium sylvaticum 'Mayflower'.
Omdat tulpen het volgende jaar niet altijd terugkomen, plant ik elk jaar in oktober bij. Plant je de bollen diep (drie keer zo diep als de hoogte van de bol) en minimaal 20 centimeter van een vaste plant, dan blijven ze beter over. Na de bloei verdwijnt het tulpenblad al snel onder de vaste planten. Er zijn ook bolgewassen die zeker terugkomen, zoals Camassia leichtlinii 'Caerulea'.
De estafetteborder op 13 mei
13 mei: sieruien en ooievaarsbek
De border groeit snel vol, er is kleur van sieruien, ooievaarsbek, wolfsmelk en koekoeksbloem. Geranium sylvaticum 'Mayflower' bloeit nu volop. De witte bloemen zijn van Camassia leichtlinii 'Alba', deze prairielelie bloeit later dan de blauwe 'Caerulea'.
Sieruien zijn perfect voor kleur in mei. Bij mij op de zandgrond komt vooral de paarse Allium 'Purple Sensation' goed terug, het worden er zelfs steeds meer. De bollen blijven in de grond. De witte bloeiwijzen zijn van Allium 'Mount Everest'. In juni volgen de grote bollen van Allium christophii en de veel hogere Allium 'Ambassador'.
Alliumblad wordt vaak geel zodra de bloemen opengaan. In een volle border valt het tussen andere planten nauwelijks op. Vergeeld blad kun je weghalen.
De estafetteborder op 28 juni
28 juni: salie en ruit in bloei
In juni bloeien salie (Salvia nemorosa 'Caradonna'), ooievaarsbek (Geranium 'Patricia') en ruit (Thalictrum). De roze bloemen zijn van de eenjarige Papaver somniferum, die zich hier heeft uitgezaaid.
Op de achtergrond de reusachtige Thalictrum 'Elin'. Erg mooi om mee te combineren: een sterke vaste plant met veel effect die weinig ruimte inneemt. Thalictrum polygamum, die hier op de achterste rij bloeit, is een onbekendere soort. Hij zorgt voor hoogte, terwijl de bloeiwijze heel luchtig is.
Alle soorten ruit zijn zowel voor als na de bloei mooi vanwege het fijne blad, dat in de herfst geel kleurt. Je kunt de plant na de bloei sterk terugknippen om ruimte te maken voor late bloeiers.
De estafetteborder op 18 juli
18 juli: knalrode Crocosmia
In juli verschijnt zo'n drie weken het knalrood van Crocosmia. De felle kleur contrasteert met Phlox 'Long Border Mauve', die ik kocht bij Great Dixter. In het midden begint Persicaria amplexicaulis 'Speciosa' te bloeien, op de achtergrond lichtroze Phlox 'Utopia'.
Crocosmia, met smal opstaand blad, komt uit Zuid-Afrika, maar de rode 'Lucifer' is winterhard. Hij breidt zich zelfs flink uit. Aan licht overhangende stengels verschijnen later decoratieve zaaddoosjes. Ik pluk ze altijd voor een tuinboeket.
Knolgewas Crocosmia plant je in het voorjaar. Als je de plant opgraaft, zie je dat knollen boven elkaar zijn gestapeld. Breek ze voorzichtig los en plant ze uit elkaar terug voor meer bloemen.
De estafetteborder op 7 augustus
7 augustus: de phlox vlamt
De crocosmia's zijn uitgebloeid, maar er is nog wel rood te zien: de aartjes van Persicaria amplexicaulis 'Speciosa'. De vlinderstruik en vlambloemen (Phlox) bloeien nog goed door.
Links zie je fijne witte bloemen van Gaura (later geplant om een gat op te vullen). Erachter de zaaddoosjes van Crocosmia. Op de voorgrond de grijsgroene Artemisia ludoviciana 'Silver Queen'
Hoge vlambloemen uit de Phlox Paniculata Groep geven veel effect, geuren heerlijk en bloeien lang door. Geef ze in het voorjaar flink wat compost. Knip uitgebloeide stengels terug tot boven een zijscheutje om de bloei te verlengen, of kort in juni de helft van de stengels 10 centimeter in om de bloei te spreiden. Vaak ontstaan ook zonder snoei nieuwe bloemen onder de oude pluimen.
De estafetteborder op 18 september
18 september: Persicaria weet van geen ophouden
De floxen zijn aan hun tweede bloei begonnen, met iets kleinere bloemen. De bloeischermen van Verbena bonariensis torenen er sierlijk bovenuit. Om deze plant ruimte te geven, heb ik de Crocosmia deels weggeknipt. Achteraan zijn de eerste siergrassen te zien, en vooraan Anemone 'Elfin Swan'.
Intussen weet de Persicaria van geen ophouden. Dit is een van mijn favorieten vanwege z'n lange bloeitijd. In juli verschijnen de eerste bloemen en in oktober bloeit deze plant nog. Ook het grote blad is decoratief.
Hoewel andere persicaria’s zich minder sterk uitbreiden, koos ik voor ‘Speciosa’ vanwege de grote pol. Zo nodig steek ik er wat van af of deel ik hem. Achteraan bloeit de lagere, donkerrode ‘Blackfield’.
De estafetteborder op 8 oktober
8 oktober: siergrassen sluiten af
De border begint in te storten, maar toch zijn er nog bloemen van Verbena, een paar late floxen, aartjes van Persicaria en, helemaal achterin, de paarsige schermen van het ijzerkruid. Het blad van Crocosmia en Euphorbia krijgt herfstkleuren.
De siergrassen geven nog veel effect; voor een natuurlijke toets zijn ze onmisbaar in een seizoenenborder. Ze zijn mooi tot diep in de winter, en geven een prachtig wintersilhouet.
Achteraan staat Miscanthus sinensis 'Yaku Jima' en lampenpoetsersgras'. Een favoriet is het diamantgras (midden). De pol wordt niet al te groot maar de losse zilverroze pluimen geven veel effect.
Grassen knip je in maart diep terug, voordat de jonge sprietjes uit beginnen te lopen. Ik gebruik een scherpe heggenschaar, dat werkt sneller dan een snoeischaar.
Het beplantingsplan
Onder deze pattegrond vind je alle planten uit de estafetteborder. Helemaal onderaan de lijst staat een downloadlink om de plattegrond te downloaden.
De planten
- Vlinderstruik 'Ile de France' (Buddleja davidii)
Zon, halfschaduw, hoogte tot 2-3 m (na jaarlijkse voorjaarssnoei), bloei juli-september, struik, 1-2 per m²
- Klokjesbloem 'Prichard's Variety' (Campanula lactiflora)
Zon, halfschaduw, hoogte 100-140 cm, bloei juni-augustus, vaste plant, 3-5 per m²
- Ruit (Thalictrum polygamum)
Halfschaduw, hoogte tot 180 cm, bloei juni-augustus, vaste plant, 3-5 per m²
- Vlambloem 'Utopia' (Phlox paniculata)
Zon, halfschaduw, hoogte 150-170 cm, bloei juli-september, vaste plant, 5-7 per m²
- Vlambloem 'Long Border Mauve' (Phlox paniculata)
Zon, halfschaduw, hoogte ca. 80 cm, bloei juli-september, vaste plant, 6-7 per m²
- Sierui 'Purple Sensation' (Allium)
Zon, hoogte 80-100 cm, bloei mei-juni, bolgewas, 7-9 per m²
- Crocosmia 'Lucifer'
Zon tot lichte halfschaduw, hoogte 100-120 cm, bloei juli, knolgewas (winterhard), 7-9 per m²
- Akelei (Aquilegia vulgaris)
Zon, halfschaduw, hoogte 60-80 cm, bloei april-mei, vaste plant (zelfzaaier), 5-7 per m²
- Tulp (Tulipa, diverse soorten)
Zon, hoogte variabel per soort, bloei april, bolgewas, dichtheid variabel per soort
- Wolfsmelk 'Walenburg's Glorie' (Euphorbia palustris)
Zon, halfschaduw, hoogte 80-100 cm, bloei april-mei, vaste plant, 3-5 per m²
- Prairielelie 'Caerulea' (Camassia leichtlinii)
Zon, halfschaduw, hoogte 60-80 cm, bloei april-mei, bolgewas (blijvend), 5-7 per m²
- Duizendknoop 'Speciosa' (Persicaria amplexicaulis)
Zon, halfschaduw, hoogte 100-120 cm, bloei juli-oktober, vaste plant, 5 per m²
- Dagkoekoeksbloem (Silene dioica)
Zon, hoogte 40-70 cm, bloei april-juni, vaste plant (zelfzaaier), 6-7 per m²
- Ooievaarsbek 'Mayflower' (Geranium sylvaticum)
Zon, halfschaduw, hoogte 50-60 cm, bloei april-mei, vaste plant, 7-9 per m²
- Diamantgras (Calamagrostis brachytricha)
Zon, halfschaduw, hoogte 80-120 cm, sierwaarde september-oktober, siergras, 3-5 per m²
- Salie 'Caradonna' (Salvia nemorosa)
Zon, hoogte 60-80 cm, bloei juni-augustus, vaste plant, 7-9 per m²
- Ooievaarsbek 'Patricia' (Geranium)
Zon, halfschaduw, hoogte 40-60 cm, bloei juni-september, vaste plant, 5-7 per m²
- Andoorn 'Hummelo' (Stachys monieri)
Zon, halfschaduw, hoogte 50-70 cm, bloei juni-augustus, vaste plant, 7-9 per m²
Meer beplantingsplannen
- Beplantingsplan: 6 sterke planten voor een volle, langbloeiende border: zes stevige vaste planten en siergrassen die een border snel hoogte, volume en kleur geven, met bloei van de zomer tot diep in het najaar.
- Beplantingsplan: een lichte, luchtige border met siergrassen: een border vol hoge grassen en luchtige bloemaren waar het licht mooi doorheen speelt, ook op kleinere schaal dan de originele tuin van 3.000 m².
Op zoek naar meer inspiratie? Bekijk al onze beplantingsplannen voor borders in zon en schaduw, compleet met plantenlijsten en praktische informatie over kleur, hoogte en bloeitijd.
Zelf een beplantingsplan maken
Wil je zelf leren hoe je een border of ander plantvak ontwerpt?
In de digitale Tuincursus Beplanting van Modeste Herwig werk je in vier modules stap voor stap toe naar een beplantingsplan voor je eigen tuin. Je leert planten kiezen op standplaats, hoogte, bloeitijd, kleur en vorm, maar ook hoe je een border opbouwt, aanlegt en onderhoudt.
Ervaring is niet nodig en je bepaalt zelf je tempo. Modeste kijkt de opdrachten en het uiteindelijke beplantingsplan persoonlijk na.
