← Bekijk alle beplantingsplannen
tekst en fotografie Modeste Herwig
update 24-05-2026
Beplantingsplan in het kort
| Standplaats: volle zon | Bloeiperiode: juni-oktober |
| Kleuren: wit, roze, oranje, geel en violetblauw | Sfeer: luchtig, kleurrijk en levendig |
| Ontwerp: Modeste Herwig | Biodiversiteit: interessant voor bijen, vlinders en zweefvliegen |
Cosmea (Cosmos bipinnatus) is een van de meest geliefde eenjarigen voor de tuin. De soort wordt vrij groot, maar door het zeer fijne, lijnvormige blad ontstaat toch een luchtig effect.
De bloemen verschijnen van juni tot in september, afhankelijk van de zaaitijd. Dat maakt cosmea heel geschikt als hoofdrolspeler in een eenjarigenborder.
Wil je weten welke cultivars er zijn? Bekijk ons overzicht van bijzondere cosmea-cultivars waarvan je zaad kunt bestellen.
Zo combineer je cosmea in de border
In de afgebeelde border zijn witte en donkerroze cosmea's gemengd met violetblauwe salie, donkerrode leeuwenbek en roze en gele zinnia's. Allemaal soorten die rijk en lang bloeien.
Op enkele plaatsen zorgen de oranje Cosmos bipinnatus 'Dazzler' en de Cosmos sulphureus 'Diablo' voor een opvallend accent.
Bij elkaar is dit een kleurige mix die geschikt is voor een border of een strook langs het tuinpad. De eenjarigen hebben een plek in de volle zon nodig en verlangen vruchtbare grond.
Ook lezen: Honderden zinnia’s in één border: John zaait ze allemaal zelf
Met fijn zand de contouren van de groepen uittekenen
Beplantingslijst
Voordat je begint met planten, kun je de contouren van de groepen uittekenen op de grond, zoals op de foto. Strooi daarvoor een dunne lijn fijn zand: dat is goed zichtbaar, waait niet meteen weg en verdwijnt vanzelf in de bodem.
Deze border is 3 bij 2 meter. De aantallen zijn per groep:
- Cosmea, Cosmos bipinnatus 'Purity' (3 groepen)
Volle zon, hoogte 100-120 cm, bloei juli-oktober, eenjarig, 5-7 per m2
- Cosmea, Cosmos bipinnatus 'Dazzler' (3 groepen)
Volle zon, hoogte 80-120 cm, bloei juli-oktober-10, eenjarig, 5-7 per m2
- Cosmos sulphureus 'Diablo' (3 groepen)
Volle zon, hoogte 60-80 cm, bloei juli-oktober, eenjarig, 5-7 per m2
- Zinnia, Zinnia elegans, roze en geel (3-5 groepen)
Volle zon, hoogte 60-90 cm, bloei juli-oktober, eenjarig, 5-7 per m2
- Tuinleeuwenbek, Antirrhinum majus 'Coronette Crimson' (3 groepen)
Volle zon/halfschaduw, hoogte 50-75 cm, bloei juni-oktober, eenjarig, 7-9 per m2
- Salie, Salvia farinacea (5 groepen)
Volle zon, hoogte 40-60 cm, bloei juni-oktober, eenjarig, 7-9 per m2
Je kunt al deze planten zelf (voor)zaaien, al komen leeuwenbek en salie (salvia) soms wat lastiger op.
Borderrecept cosmea
Zaaien en verzorging border
Cosmos en zinnia kun je voorzaaien, maar direct in de vollegrond gaat vaak ook prima. De andere planten in deze border kun je beter voorzaaien (of kopen).
Voorzaaien
- Alle planten kun je in april voorzaaien.
- Zaai in een bakje, binnen op een lichte en vrij warme plek.
- Verplaats je jonge plantjes naar de koude kas, zodra de temperatuur boven nul is
- Zet ze buiten na half mei, als er geen nachtvorst meer dreigt.
In de vollegrond planten
- Maak de grond eerst goed los en voeg voldoende compost toe.
- Verdeel de planten over de ruimte en begin dan met planten.
Verzorging
- Knip uitgebloeide bloemen weg voor een rijke bloei.
- Mest in de zomer bij met een organische meststof.
Meer beplantingsplannen
- Beplantingsplan voor eenjarigenborder met dahlia's: de uitbundige bloemenmengeling in deze border doet denken aan een bloemenweide of veldboeket
Op zoek naar meer inspiratie? Bekijk al onze beplantingsplannen voor borders in zon en schaduw, compleet met plantenlijsten en praktische informatie over kleur, hoogte en bloeitijd.
