Beplantingsplan: 10 planten voor een groene schaduwborder

Waarom deze plantencombinatie werkt

De Britse tuinontwerper Matt Keightley ontwierp deze schaduwbeplanting voor de RHS Feel Good Garden op de Chelsea Flower Show van 2018, misschien wel het meest toonaangevende tuinevenement ter wereld.

Onder de judasboom, waar de schaduw het diepst is, staan de soorten die daar het beste tegen kunnen: varens en salomonszegel. Net buiten de kroon, in de halfschaduw, bloeien planten met witte en lichtgele bloemen, met de kogelbloem als blikvanger. Die lichte tinten halen een schaduwhoekje op en blijven zelfs in de schemering nog zichtbaar, wanneer donkerder kleuren allang zijn weggevallen.

Het echte werk van deze border zit in het blad, niet in de bloei: fijn blad (veldbies, parelgras) naast grof blad (schout-bij-nacht, tongvaren), laag naast hoog. Die contrasten zijn de reden dat je, zoals de kop al zegt, langer moet kijken om steeds meer te ontdekken.

Ook een schaduwborder heeft waarde voor de biodiversiteit. Varens en siergrassen leveren geen nectar, maar de dichte, gelaagde beplanting biedt wel beschutting aan kleine dieren en insecten. Elfenbloem, salomonszegel en kogelbloem zorgen van het voorjaar tot in de vroege zomer voor bloemen waar bestuivers op afkomen.

Onderhoud van de border

Zorg voor losse, humusrijke grond die nooit helemaal uitdroogt: de meeste van deze planten komen van nature voor in bosranden en verdragen geen langdurige droogte. Verbeter de grond jaarlijks door compost tussen de planten te strooien.

Zo vertaal je dit borderplan naar je eigen tuin

Denk in schaduwzones: de diepste schaduw (onder een boom of aan een noordmuur) is voor varens en salomonszegel, de halfschaduw eromheen voor bloeiers met lichte kleuren zoals de kogelbloem. Wil je een langer bloeiseizoen dan de kern van deze border (april-juli)? Voeg voorjaarsbollen toe zoals sneeuwklokjes, krokussen en boshyacint, en kies voor het najaar een herfstanemoon.

Twijfel je welke planten waar passen in jouw schaduwtuin? Het overzicht schaduwplanten voor halfschaduw en diepe schaduw laat zien welke heesters en bomen je als ruggengraat kunt gebruiken.

Wil je zelf bloeiers zaaien voor een schaduwtuin? Hier vind je welke schaduwplanten je kunt zaaien en direct kunt bestellen.

De planten voor een schaduwborder

1. Prairielelie (Camassia leichtlinii ‘Alba’)
   Volle zon/halfschaduw, hoogte 50-75 cm, bloei mei-juni, bolgewas, 5-7 per m2
    
2. Kogelbloem (Trollius ‘Alabaster’)
   Volle zon/halfschaduw, hoogte 50-60 cm, bloei mei-juni, vaste plant, 7 per m2
    
3. Veldbies (Luzula nivea)
   Halfschaduw/schaduw, hoogte 25-50 cm, bloei juni-juli, vaste plant, 7 per m2
    
4. Kleine maagdenpalm (Vinca minor ‘Gertrude Jekyll’)
   Volle zon/halfschaduw/schaduw, hoogte 15-25 cm, bloei april-juni, vaste plant, 7 per m2
    
5. Elfenbloem (Epimedium x youngianum ‘Niveum’)
   Halfschaduw, hoogte 15-25 cm, bloei april-mei, vaste plant, 9 per m2
    
6. Salomonszegel (Polygonatum multiflorum)
   Halfschaduw/schaduw, hoogte 50-75 cm, bloei mei-juni, vaste plant, 9 per m2
    
7. Schout-bij-nacht (Rodgersia aesculifolia)
   Halfschaduw, hoogte 100-125 cm, bloei juni-juli vaste plant, 5 per m2
    
8. Parelgras (Melica altissima ‘Alba’)
   Volle zon/halfschaduw, hoogte 40-60 cm, bloei mei-juni, vaste plant, 5 per m2
    
9. Tongvaren (Asplenium scolopendrium)
   Halfschaduw/schaduw, hoogte 25-50 cm, vaste plant, 7-9 per m2
    
10. Niervaren (Dryopteris wallichiana)
    Halfschaduw/schaduw, hoogte 50-75 cm, vaste plant, 3 per m2

Varens: schaduwplanten

Kweker Wouter van Driel deelt zijn 10 favoriete varens: van lage bodembedekkers tot hoge groenblijvers.

Bladplanten in een schaduwtuin

Lees ook: Bladplanten: de stille kracht van de schaduwtuin

Meer beplantingsplannen

• Beplantingsplan: 9 planten voor een border in droge schaduw: schaduw én droge grond is een lastige combinatie, maar ook zo’n plek kun je mooi beplanten
• Beplantingsplan voor een witte border: werkt met dezelfde lichte, wit-groene kleurcombinatie, maar dan voor een plek in de zon.
• Beplantingsplan: 12 bladplanten voor een border vol kleur en contrast: ook met alleen bladplanten en zonder opvallende bloeiers kan een border spannend zijn.

Op zoek naar meer inspiratie? Bekijk al onze beplantingsplannen voor borders in zon en schaduw, compleet met plantenlijsten en praktische informatie over kleur, hoogte en bloeitijd.