tekst redactie Groei & Bloei
datum 26-02-2023
update 08-09-2026
Pruimen zijn lekkere, gezonde en veelzijdige vruchten. Er zijn talloze rassen, elk met een eigen rijptijd en smaak; afhankelijk van het ras pluk je ze in juli, augustus of september. Het is een steenvrucht, net als kers, abrikoos en perzik, met een vroege bloei, soms al vanaf maart, die gevoelig is voor nachtvorst. Veel rassen zijn zelfbestuivend, maar staat er een tweede pruimenboom in de buurt, dan is de oogst altijd groter.
Snoeien houdt een pruimenboom gezond, open en productief, maar je doet het met mate: pruimen bloeien op ouder hout. We beginnen met het beste moment van de aanpak; verderop lees je over rassen, planten, verzorgen en oogsten.
Wanneer snoei je een pruimenboom?
Pruimenbomen snoei je het beste in het groeiseizoen, als ze vol in het blad staan. De voorkeur gaat uit naar snoeien na 24 juni, wanneer nieuwe scheuten of waterloten (ook wel St. Jansloten genoemd) zijn gevormd. Belangrijk is dat er blad aan de boom is; je kiest zelf of je na de bloei of na de oogst wilt snoeien.
Kies je voor snoeien na de bloei, houd er dan rekening mee dat de oogst lager kan zijn. Je haalt immers de vruchten weg. Met warme zomers en een goed producerende pruim hoeft dit geen probleem te zijn en heb je nog steeds voldoende oogst.
Snoeien tussen april en september is daarmee een te brede periode. In april en mei bloeit de boom nog voordat er blad aan zit; in september start de herfstverkleuring en stagneert de sapstroom. Beide zijn geen goede momenten om je pruimenboom te snoeien.
Bekijk nu de video: steenvruchten als pruim snoeien in de zomer.
Waterloten en schimmel
Pruimenbomen en andere Prunus-soorten, zowel sier- als fruitbomen) zijn gevoelig voor waterlotvorming. Dit zijn dunne twijgen die recht omhoog groeien. Snoei je in de winter, dan reageert de boom door veel nieuwe scheuten te produceren om het bladverlies te compenseren. Ook wanneer je meer dan 20% van het blad weghaalt in de zomer, kan dit gebeuren. Snoei-expert Tinka Chabot, die meewerkte aan de gratis Snoei & Bloei kalender, adviseert daarom: “Beperk de snoei tot een minimum: snoei per jaar maximaal één of twee dunnere takken weg.”
Prunussen zijn kwetsbaar voor schimmels als loodglans. Op het juiste moment snoeien is hierdoor extra belangrijk voor prunussoorten. Het is daarom raadzaam om je gereedschap te ontsmetten met spiritus en mooie snoeiwonden te maken.
Jonge pruimenboom snoeien
Zowel jonge als oudere pruimenbomen snoei je het liefst na de bloei en als ze vol in het blad staan. Een jonge pruimenboom (tot drie jaar) in het voorjaar snoeien is niet nodig, bovendien knip je dan de bloemen eruit. Tinka heeft wel een advies voor jonge bomen: “Snoei de eerste jaren vooral op de stevigheid. Hierbij is na de bloei niet erg, dan heeft de boom alleen minder vruchten die minder doorhangen.”
Hoe snoei je een pruimenboom?
Kijk goed naar je boom en waar takken elkaar kruisen, raken of dood zijn. Haal bij volwassen bomen zo min mogelijk weg en snoei altijd op een naar buiten gerichte knop. Zo krijg je een mooie open kroon en voorkom je dat takken naar binnen groeien en elkaar in de weg zitten. Let op dat je niet meer dan 20% van het bladerdek verwijdert.
Tips voor een jonge pruimenboom snoeien:
- Bij de eerste snoeibeurt van de jonge boom – na de bloei en als er volop blad aanwezig is – kies je 3 of 4 gezonde takken die mooi verspreid in de boom staan. Dit worden de gesteltakken, waarop je de kroon de komende jaren opbouwt. De rest snoei je weg; de gesteltakken snoei je tot de helft terug, op een naar buiten gerichte knop.
- Jaar 2: houd de gesteltakken goed zichtbaar. Kies op elke gesteltak nog een gezonde, naar buiten gerichte tak en snoei die tot op de helft terug (weer op een naar buiten gerichte knop). Zo vorm je de basis.
- Vanaf jaar 3 snoei je alleen takken die gebroken, dood of ziek zijn, naar binnen groeien, te lang zijn, elkaar kruisen of te laag hangen. Ook waterloten (dunne twijgen die recht omhoog groeien) haal je weg.
Pruimenrassen: vroeg, middelvroeg en laat
Er zijn heel veel pruimenrassen en het aantal groeit nog steeds. Bedenk bij je keuze welke eigenschappen je belangrijk vindt; een fruitbomenkweker kan daarbij adviseren.
Pruimen aan pruimenboom
Vroege rassen, oogst in juli:
- Czar
- Early Laxton
- Opal
- Early Prolific
- June Blood
- Early Rivers
Middelvroege rassen, oogst in augustus:
- Avalon
- Bleue de Belgique
- Reine Victoria
- Reine Claude d'Althan
- Damson
- Mirabelle de Nancy
- Ontario
- Trailblazer
Late rassen, oogst in september:
- Anna Späth
- Stanley
- Jubileum
- Kwetsen
- Hauszwetsche
Een pruimenboom planten
Pruimenbomen houden van een zonnige tot licht beschaduwde plek in humusrijke grond die voldoende vocht vasthoudt, maar niet kletsnat blijft. De beste planttijd is in de wintermaanden, als de boom in rust is; bomen in pot kun je het hele jaar door planten, maar geef ze in de zomer dan wel extra water. Plant nooit tijdens een vorstperiode.
De pruimenboom is winterhard en wordt door insecten kruisbestoven. Veel rassen zijn zelfbestuivend en geven op zichzelf al een goede opbrengst, maar staat er een tweede pruimenboom in de buurt, dan pluk je altijd meer. Houd daar bij de keuze van je plek rekening mee.
Plant de boom in een ruim plantgat gevuld met potgrond of aanplantgrond. Zorg dat de entplaats ruim boven de grond blijft, zodat er later geen opslag vanuit de onderstam groeit. Sla een paal in de grond en bind de stam met een rubberband aan de paal, zodat de stam kan bewegen maar steun heeft bij wind. Gebruik geen materiaal dat kan insnoeren of snijden.
Welke vorm: struik, halfstam of hoogstam?
De onderstam waarop een ras is geënt, beïnvloedt onder meer de gezondheid en bloeitijd, maar bepaalt vooral de uiteindelijke hoogte van de boom:
- Struik (laagstam): wordt niet veel hoger dan 2 tot 2,5 meter.
- Halfstam: 4 tot 5 meter hoog, met een bredere kroon. Het duurt enkele jaren langer voor de eerste oogst, maar de opbrengst is hoger.
- Hoogstam: grote bomen van ruim 8 meter met een grote kroon. De oogst is het grootst, maar het duurt nog langer voor de boom volop draagt.
Een pruimenboom verzorgen
Houd de boomspiegel onkruidvrij, voed en mulch de boom en geef water in droge periodes. Daarnaast een paar specifieke tips:
- In het voorjaar is er altijd kans op nachtvorst, ook als de boom al bloeit. Bescherm de bloesem dan door tijdelijk een vliesdoek over de kroon te draperen.
- Pas op voor de pruimenmot: die legt eitjes op de pruimen, waarna de larven gaatjes in de vrucht boren. Rijpe pruimen kunnen larven of bruine plekjes bevatten. Feromoonvallen, lijmbanden of tijdig vernevelen met pyrethrum kunnen helpen.
- Draagt een ras heel veel vrucht, dun dan jong uit: haal pruimpjes weg die te dicht bij elkaar hangen. Zo voorkom je veel kleine, matig smakende pruimen en verklein je de kans op ziekten, plagen en beurtjaren.
- Ruim dode en gevallen vruchten op, zodat ze geen schimmels, ziekten en plagen overdragen.
groene pruimen
Wanneer zijn pruimen rijp? Zo oogst je ze
Afhankelijk van het ras zijn pruimen rijp van juli (vroege rassen) tot september (late rassen). Controleer de boom in de oogsttijd 2 of 3 keer per week en pluk de rijpe pruimen; de oogstperiode loopt over ongeveer 3 tot 4 weken.
Bij een mooie oogst pluk je vaak meer dan je kunt opeten. Verwerk de rest tot pruimenmoes, -compote, -jam of -chutney, of ontvel en ontpit ze en vries ze in voor later gebruik in desserts en taarten.
Meer fruit snoeien
In dezelfde tuin snoei je vast meer fruit. Lees ook hoe je een appelboom en perenboom snoeit, of hoe je een druif snoeit.
Tip: bekijk de video van Robbert Lauret over het snoeien van steenvruchten in de zomer (pruimen, perziken, kersen).
Wanneer welke boom of struik snoeien: gratis snoeikalender
Wil je precies weten wanneer je jouw boom of struik het beste kunt snoeien? Download dan onze gratis snoeikalender, met daarin de laatste inzichten over snoeien.
