tekst redactie Groei & Bloei
datum 26-02-2023
update 09-06-2026
Pruimen zijn er in talloze rassen, elk met een eigen rijptijd en smaak; afhankelijk van het ras pluk je ze in juli, augustus of september. Het is een steenvrucht, net als kers, abrikoos en perzik, met een vroege bloei rond maart die gevoelig is voor nachtvorst. Veel rassen zijn zelfbestuivend, maar staat er een tweede pruimenboom in de buurt, dan is de oogst altijd groter.
Snoeien houdt een pruimenboom gezond, open en productief, maar je doet het met mate: pruimen bloeien op ouder hout. Het belangrijkste verschil zit in de leeftijd van de boom, want die bepaalt zowel het moment als de aanpak. Daarmee beginnen we; verderop lees je over rassen, planten, verzorgen en oogsten.
Wanneer snoei je een pruimenboom?
Pruimenbomen kun je in principe tussen april en september snoeien; het juiste moment hangt af van de leeftijd. Jonge pruimenbomen (tot drie jaar) snoei je het best licht in het voorjaar.
Bomen ouder dan drie jaar snoei je het best direct na de oogst, want bij wintersnoei is de kans op loodglans (een schimmelziekte) groter. Snoeiwonden kun je dichtsmeren met een wondafdekmiddel. Snoei sowieso zo min mogelijk: pruimen bloeien op ouder hout.
Hoe snoei je een pruimenboom?
Snoei altijd op een naar buiten gerichte knop. Zo krijg je een mooie open kroon en voorkom je dat takken naar binnen groeien en elkaar in de weg zitten.
- In de nazomer na het planten kies je 3 of 4 gezonde takken die mooi verspreid in de boom staan. Dit worden de gesteltakken, waarop je de kroon de komende jaren opbouwt. De rest snoei je weg; de gesteltakken snoei je tot de helft terug, op een naar buiten gerichte knop.
- Jaar 2: houd de gesteltakken goed zichtbaar. Kies op elke gesteltak nog een gezonde, naar buiten gerichte tak en snoei die tot op de helft terug (weer op een naar buiten gerichte knop). Zo vorm je de basis.
- Vanaf jaar 3 snoei je alleen takken die gebroken, dood of ziek zijn, naar binnen groeien, te lang zijn, elkaar kruisen of te laag hangen. Ook waterloten (dunne twijgen die recht omhoog groeien) haal je weg.
Pruimenrassen: vroeg, middelvroeg en laat
Er zijn heel veel pruimenrassen en het aantal groeit nog steeds. Bedenk bij je keuze welke eigenschappen je belangrijk vindt; een fruitbomenkweker kan daarbij adviseren.
Pruimen aan pruimenboom
Vroege rassen, oogst in juli:
- Czar
- Early Laxton
- Opal
- Early Prolific
- June Blood
- Early Rivers
Middelvroege rassen, oogst in augustus:
- Avalon
- Bleue de Belgique
- Reine Victoria
- Reine Claude d'Althan
- Damson
- Mirabelle de Nancy
- Ontario
- Trailblazer
Late rassen, oogst in september:
- Anna Späth
- Stanley
- Jubileum
- Kwetsen
- Hauszwetsche
Een pruimenboom planten
Pruimenbomen houden van een zonnige tot licht beschaduwde plek in humusrijke grond die voldoende vocht vasthoudt, maar niet kletsnat blijft. De beste planttijd is in de wintermaanden, als de boom in rust is; bomen in pot kun je het hele jaar door planten, maar geef ze in de zomer dan wel extra water. Plant nooit tijdens een vorstperiode.
De pruimenboom is winterhard en wordt door insecten kruisbestoven. Veel rassen zijn zelfbestuivend en geven op zichzelf al een goede opbrengst, maar staat er een tweede pruimenboom in de buurt, dan pluk je altijd meer. Houd daar bij de keuze van je plek rekening mee.
Plant de boom in een ruim plantgat gevuld met potgrond of aanplantgrond. Zorg dat de entplaats ruim boven de grond blijft, zodat er later geen opslag vanuit de onderstam groeit. Sla een paal in de grond en bind de stam met een rubber band aan de paal, zo dat de stam kan bewegen maar steun heeft bij wind. Gebruik geen materiaal dat kan insnoeren of snijden.
Welke vorm: struik, halfstam of hoogstam?
De onderstam waarop een ras is geënt, beïnvloedt onder meer de gezondheid en bloeitijd, maar bepaalt vooral de uiteindelijke hoogte van de boom:
- Struik (laagstam): wordt niet veel hoger dan 2 tot 2,5 meter.
- Halfstam: 4 tot 5 meter hoog, met een bredere kroon. Het duurt enkele jaren langer voor de eerste oogst, maar de opbrengst is hoger.
- Hoogstam: grote bomen van ruim 8 meter met een grote kroon. De oogst is het grootst, maar het duurt nog langer voor de boom volop draagt.
Een pruimenboom verzorgen
Houd de boomspiegel onkruidvrij, voed en mulch de boom en geef water in droge periodes. Daarnaast een paar specifieke tips:
- Door de vroege bloei is er altijd kans op nachtvorst. Bescherm de bloesem dan door tijdelijk een vliesdoek over de kroon te draperen.
- Pas op voor de pruimenmot: die legt eitjes op de pruimen, waarna de larven gaatjes in de vrucht boren. Rijpe pruimen kunnen larven of bruine plekjes bevatten. Feromoonvallen, lijmbanden of tijdig vernevelen met pyrethrum kunnen helpen.
- Draagt een ras heel veel vrucht, dun dan jong uit: haal pruimpjes weg die te dicht bij elkaar hangen. Zo voorkom je veel kleine, matig smakende pruimen, en verklein je de kans op ziekten, plagen en beurtjaren.
- Ruim dode en gevallen vruchten op, zodat ze geen schimmels, ziekten en plagen overdragen.
groene pruimen
Wanneer zijn pruimen rijp? Zo oogst je ze
Afhankelijk van het ras zijn pruimen rijp van juli (vroege rassen) tot september (late rassen). Controleer de boom in de oogsttijd 2 of 3 keer per week en pluk de rijpe pruimen; de oogstperiode loopt over ongeveer 3 tot 4 weken.
Bij een mooie oogst pluk je vaak meer dan je kunt opeten. Verwerk de rest tot pruimenmoes, -compote, -jam of -chutney, of ontvel en ontpit ze en vries ze in voor later gebruik in desserts en taarten.
Meer fruit snoeien
In dezelfde tuin snoei je vast meer fruit. Lees ook hoe je een appelboom en perenboom snoeit, of hoe je een druif snoeit.
Wanneer welke boom of struik snoeien: gratis snoeikalender
Wil je precies weten wanneer je jouw boom of struik het beste kunt snoeien? Download dan onze gratis snoeikalender, met daarin de laatste inzichten over snoeien.
