Buxusmot bestrijden: zo pak je het biologisch aan

tekst Fransje van Dorp
datum 19-2-2018
update 24-03-2026

Wat is de buxusmot?

In 2006 arriveerde hij in Duitsland, meegelift vanuit Azië: de larve van de buxusmot. Een onooglijk rupsje, dat als jonge rups nog klein is, maar kan uitgroeien tot wel 3 centimeter. Jonge exemplaren zijn vuilgeel en hebben bruine lengtestrepen, oudere rupsen zijn felgroen met een zwarte kop.

Een paar jaar later dook de buxusmot (Cydalima perspectalis) op in ons land. Eerst hadden vooral tuinbezitters ten zuiden van de grote rivieren ermee te maken. Inmiddels is hij niet meer weg te denken uit onze tuinen.

Rupsen in de buxus

De rupsen zijn gek op buxus en als ze met veel zijn, laten ze er geen spaan van heel. ”Het probleem is dat je de rupsen vaak te laat opmerkt”, zegt Wilma Windhorst, auteur van Groei & Bloei en gespecialiseerd in de biologische bestrijding van ziekten en plagen. ”De motten leggen groepjes eieren bij elkaar op één blaadje. Als die uitkomen heb je meteen tien tot twintig rupsen."

Die moeten natuurlijk eten, en dan gaat het hard. Al snel ontstaat er flinke vraatschade. Tuiniers met aangetaste buxushagen zitten met hun handen in het haar.

Controleer de buxus

Wat raadt zij hun aan? ”Het is altijd verstandig om de planten goed te controleren. Begin daar vroeg in jaar mee en check ze vaak. Dat is gemakkelijker gezegd dan gedaan. Omdat de rupsen wegkruipen in de plant, waar ze ook verpoppen, vallen ze eerst niet zo op. Na de eerste snoei in het voorjaar zie je, vooral aan de zijkanten en onder aan de struik, aan elkaar gesponnen takjes met uitwerpselen en rupsen. Die kun je eruit knippen, maar als het er veel zijn, is dat niet doenlijk.”

Tip: kijk vooral diep in de struik en onderin, daar beginnen de aantastingen vaak.

Buxusmot bestrijden

In tuincentra liggen middelen op basis van pyrethrinen zonder toevoegingen. Ze werken tegen rupsen en worden ook ingezet tegen de buxusmot. Pyrethrinen zijn stoffen die worden gewonnen uit de bloemhoofdjes van een chrysantensoort. Dat klinkt ’natuurlijk’, maar het neemt niet weg dat ze breed werken en niet-selectief zijn, waardoor ook andere, nuttige insecten het loodje leggen.

Daarom raadden we gebruik van middelen met pyrethrinen af. Gelukkig zijn er biologische alternatieven.

Biologische bestrijding buxusmot

Je kunt de buxusmot op een biologische manier bestrijden door de planten te bespuiten met nematoden. Dit zijn microscopisch kleine aaltjes, die de rupsen parasiteren en doden. Nematoden zijn werkzaam bij een temperatuur vanaf 6 °C.

Een andere methode die steeds vaker wordt gebruikt is lavameel. Door dit fijne poeder over de planten te stuiven, worden rupsen minder actief en drogen ze uit. Lavameel werkt vooral preventief en moet na regen opnieuw worden aangebracht. Het is geen wondermiddel, maar naast afvangen en bestrijden met nematoden kan het je plaag onder controle brengen.

Feromoonvallen kun je gebruiken om de volwassen motten te lokken en te vangen. Ze helpen vooral om te signaleren wanneer de mot actief is, maar lossen de plaag op zichzelf niet op.

De beste aanpak is vaak een combinatie: regelmatig controleren, rupsen handmatig verwijderen en waar nodig gericht ingrijpen met aaltjes of lavameel.
 

• Tip: heb je er helemaal genoeg van? Lees dan ons artikel Buxus eruit, wat erin? over alternatieven voor een buxushaag.

Veelgestelde vragen over de buxusmot

Wat maakt de buxusmot zo schadelijk?
De motten leggen groepjes eieren bij elkaar op één blaadje. Als die uitkomen, heb je meteen tien tot twintig rupsen. Die moeten eten en dat zorgt voor flink wat schade aan het blad. Soms zelfs zo erg dat de struik het niet overleeft.