tekst redactie Groei & Bloei
update 01-06-2026
Planten vermeerderen zich meestal via zaad, maar veel heesters kunnen het ook anders. Een tak die de grond raakt, vormt daar vanzelf wortels en groeit uit tot een nieuwe plant. Forsythia doet dit uit zichzelf al; bij hortensia geef je een handje. Dat natuurlijke trucje heet afleggen, en bij allebei werkt het bijzonder goed.
Wat is afleggen?
Afleggen is een tak van een bestaande struik in de grond laten wortelen terwijl hij nog aan de moederplant vastzit. De tak krijgt al die tijd voeding van de moederplant en vormt ondertussen een eigen wortelstelsel. Pas als de tak zelfstandig genoeg is, maak je hem los. Zo krijg je een tweede exemplaar dat genetisch identiek is aan het origineel.
Welke heesters kun je afleggen?
Afleggen werkt bij heesters met lage, soepele takken die je tot op de grond kunt buigen. Forsythia is een klassiek voorbeeld: takken die in contact komen met de grond, wortelen daar uit zichzelf al.
Wil je diezelfde forsythia ook netjes in vorm houden, lees dan hoe je forsythia snoeit.
Ook hortensia (Hydrangea) heeft van die lage takken die bijna de grond raken, en leent zich daarom uitstekend voor afleggen.
Wanneer kun je hortensia afleggen?
Afleggen kun je vrijwel het hele jaar door doen. Het voorjaar is wel zo praktisch: de afgelegde tak heeft dan een heel groeiseizoen de tijd om wortels te vormen, zodat hij het jaar erop klaar is om los te steken.
Hortensia afleggen: stap voor stap
Zoek een lage, buigzame tak die je makkelijk tot op de grond kunt buigen. Daarna gaat het zo:
- Maak de aarde onder de tak eerst een beetje los.
- Buig de tak naar de grond en zet hem op die plek vast met een tentharing, die je met een hamer in de grond slaat.
- Dek het vastgezette stuk tak weer af met aarde.
Meer is het niet. De tak blijft aan de moederplant zitten en vormt ondertussen wortels op de plek waar hij is vastgezet.
Na een jaar: de jonge plant losmaken
Geef de afgelegde tak ongeveer een jaar de tijd. In die periode vormt hij op de vastgezette plek een eigen wortelstelsel. Daarna kun je hem lossteken: graaf het bewortelde stuk uit en scheid het van de moederplant. Je hebt nu een zelfstandige hortensia die je op zijn definitieve plek kunt zetten.
Wil je hem daarna goed in vorm houden, lees dan hoe je hortensia snoeit per soort.
Bekijk nu de video
In deze videoklassieker laat redacteur Fransje van Dorp zien hoe je een tak aflegt.
Veelgestelde vragen
Wanneer kun je hortensia het beste afleggen?
Afleggen kan eigenlijk het hele jaar door. Doe je het in het voorjaar, dan heeft de tak het hele groeiseizoen om te wortelen voordat je hem na ongeveer een jaar losmaakt.
Hoe lang duurt afleggen bij hortensia?
Reken op ongeveer een jaar. Zo lang heeft de tak nodig om genoeg eigen wortels te vormen voordat je hem kunt lossteken.
Wat heb je nodig om een tak af te leggen?
Weinig: een lage buigzame tak, een tentharing en een hamer om de tak mee vast te zetten, en wat losse aarde om hem af te dekken.
Werkt afleggen ook bij forsythia?
Ja, en bij forsythia gaat het vaak nog makkelijker: takken die de grond raken, wortelen daar vaak al uit zichzelf. Je hoeft de tak dan alleen vast te zetten en af te dekken. In het algemeen lukt afleggen bij elke heester met lage, soepele takken die je tot op de grond kunt buigen.
