Afbeelding Niet maaien maar bewonderen: siergrassen in de tuin

Niet maaien maar bewonderen: siergrassen in de tuin

Siergrassen zijn sterk en onderhoudsarm, en geven je tuin het hele jaar iets: wuivende pluimen in de zomer, warme tinten in de herfst en silhouet in de winter.

Borders vol siergrassen, waaronder forse pollen prachtriet (Miscanthus sinensis) in een grote achtertuin

tekst redactie Groei & Bloei
foto Sandra Verkic, Merijn Henfling, iStock
datum 13-06-2026

Waarom siergrassen in de tuin?

Siergrassen zijn dankbare tuinplanten. Ze zijn sterk, vragen weinig verzorging en staan op een zonnige plek het mooist, al red je je met de meeste soorten bijna overal. Hun grootste troef is dat ze het hele jaar iets te bieden hebben: in de zomer de wuivende pluimen, in de herfst warme tinten en in de winter een sierlijk geraamte dat overeind blijft als de rest van de border is uitgebloeid.

In de herfst zijn ze misschien wel op hun mooist. Juist als veel planten uitgewerkt raken, vangen de pluimen het lage strijklicht en kleuren de bladeren warm. Een border met siergrassen heeft in oktober zijn hoogseizoen.

Dat laatste is precies waarom tuinontwerper Piet Oudolf gek is op grassen. Oudolf is het boegbeeld van de naturalistische beplanting en ontwierp beroemde tuinen zoals die van de High Line in New York of de tuin bij Hauser & Wirth in Somerset (zie foto hieronder). Zijn idee: kies planten niet alleen om hun bloei, maar om hun vorm, beweging en het silhouet dat ze tot diep in de winter vasthouden. Een principe dat werkt in elke tuin, groot of klein.

Combineer siergrassen met andere bloeiende vaste planten, dan trek je er meteen vlinders, bijen en vogels mee aan.

Niet maaien maar bewonderen: siergrassen in de tuin De beroemde Piet Oudolf-tuin bij Hauser & Wirth in Somerset, Verenigd Koninkrijk, in september


Welke siergrassen kies je?

Kies je gras in de eerste plaats op formaat en standplaats. In een grote tuin kun je uitpakken met echte blikvangers; heb je een kleine tuin, ga dan niet voor zo'n reus maar blijf bij lagere soorten.

Hieronder de mooiste soorten, geordend naar waar je ze voor inzet. Klik op een soort om 'm van dichtbij te zien.

(Oh, en Zegge, Carex, is botanisch gezien geen echt gras, maar staat bij elke kweker en in elk tuincentrum tussen de siergrassen, dus we nemen 'm mee.)

1. Hoge blikvangers

Voor een grote tuin of als solitair. Prachtriet (Miscanthus sinensis) is de klassieker, met pluimen die tot diep in de winter blijven staan.

Vingergras (Panicum virgatum 'Northwind') groeit strak rechtop en brengt prairiesfeer, en het imposante reuzenvedergras (Stipa gigantea) wuift met haverachtige pluimen op lange stelen. Wil je nóg meer prairie, kijk dan naar groot prairiegras (Andropogon gerardii).

2. Voor de border en de pluktuin

Combineer siergrassen met bloeiende vaste planten en laat de pluimen boven je tuinboeket uit piepen. Struisriet (Calamagrostis 'Karl Foerster') bloeit al in juni en blijft lang staan; lampenpoetsersgras (Pennisetum 'Hameln') heeft borstelachtige pluimen.

Fijner en luchtiger zijn smele (Deschampsia cespitosa 'Goldtau') en parelgras (Sporobolus heterolepis), dat in de herfst oranje kleurt. Pluk de grassen het liefst 's morgens vroeg, dan zijn ze fris en stevig.

3. Laag en voor de schaduw

Voor een kleine of donkere hoek. Japans bosgras (Hakonechloa macra) heeft sierlijk overhangend blad, doet het goed in halfschaduw en kan ook prima in een pot.

Witte veldbies (Luzula nivea) verdraagt schaduw eveneens, en het groengele blad van goudgras (Milium effusum 'Aureum') licht op in de halfschaduw.

4. Wintergroen en kleur

Gras is lang niet altijd groen. Blauw schapengras (Festuca glauca) vormt blauwe bollen en kan tegen droogte, en Japans bloedgras (Imperata cylindrica 'Red Baron') kleurt in de loop van de zomer fel rood.

Voor wintergroen blad dat het kale seizoen opfleurt zijn er de zegges: Carex morrowii 'Variegata' met bont blad, of Carex oshimensis 'Everest' met wit gestreept blad, ook mooi in pot.

De sterke kanten van siergras

In onderstaande video loopt hortulanus Gerard van Buiten in de Botanische Tuinen Utrecht langs de soorten en laat zien wat hun sterke kanten zijn.


Wanneer bloeien siergrassen?

De bloeitijd loopt flink uiteen, en dat is juist handig. Sommige prachtriet-soorten beginnen vroeg en zijn in de herfst al warmbruin gekleurd.

Andere staan tot in het najaar volop in pluim, met een paarse gloed terwijl het blad nog groen is. En weer andere verkleuren pas in de winter. Met een mix heb je van de zomer tot ver in de winter steeds iets te zien.

Wanneer snoei je siergrassen?

Laat de schaar tot het voorjaar in de kast. In de herfst en winter zijn de herfsttinten en het wintersilhouet juist op hun mooist, en in de holle stengels schuilen volop insecten. Een goede reden om je planten in de herfst gewoon te laten staan.

Knip bladverliezende siergrassen pas in maart-april terug, tot zo'n 5 tot 10 cm boven de grond; al snel komen de eerste frisse sprieten weer op. Bij wintergroene soorten als zegge en schapengras knip je niets weg, maar kam je in het voorjaar het verdorde blad er met je hand uit.

Bij wintergroene soorten als zegge en schapengras knip je niets weg, maar kam je in het voorjaar het verdorde blad er met je hand uit.

Hoe je siergras stap voor stap terugknipt, en waarom je het jonge groen laat staan, laat redacteur Fransje van Dorp zien in siergras knippen.

Snoeikalender aanvragen

Wil je voor je hele tuin weten wat je wanneer snoeit? Vraag onze snoeikalender gratis aan.

Zelf eenjarige siergrassen zaaien

Naast de vaste siergrassen hierboven zijn er ook eenjarige soorten die je zelf gemakkelijk uit zaad opkweekt. Ze zijn dankbaar in de border en in een boeket, en vaak zaaien zichzich weer uit. Deze drie zijn de moeite waard én je kunt ze bestellen bij Groei & Bloei:

1. Groot trilgras (Briza maxima)

Ook wel bibbergras: een beweeglijk grasje waarvan de bloeiknopjes in de wind bengelen. Bescheiden van formaat en mooi in een boeket, en eenjarig dat zichzelf uitzaait en elk voorjaar weer opkomt. Zaai in april-mei voor bloei in hetzelfde jaar, of in augustus-september voor het jaar erop.

Zon of halfschaduw, kan vrij goed tegen droogte. Hoogte 40-50 cm.

Bestel hier het zaad van groot trilgras

2. Hazenstaartje (Lagurus ovatus)

Dankt z'n naam aan de zachte, poezelige aartjes op ranke stelen, die je bijna móét aanraken. Fijn voor boeketten en voor combinaties in pot. Zaai half maart-begin april achter glas en plant vanaf begin mei uit; zaaien in de nazomer voor bloei het jaar erop kan ook.

Zon of halfschaduw, niet te droge grond. Hoogte 25 cm, crèmewit.

Bestel hier het zaad van het hazenstaartje

3. Kwispelgerst (Hordeum jubatum)

Een van de opvallendste eenjarige siergrassen: de fijne, tot 12 cm lange pluimen beginnen lichtgroen en krijgen daarna een roze gloed, goed voor beweging in de border. Bloei juni-september. Zaai vanaf maart binnenshuis of in de kas, of in april-mei in de vollegrond.

Zon. Hoogte 50-60 cm.

Bestel hier het zaad van kwispelgerst