tekst Giny de Jong
update 23-06-2026
Lychnis en Silene
Lychnis heeft veel te bieden. Ik vind het heerlijke planten. Sommige soorten zijn redelijk bekend, zoals Lychnis flos-cuculi, de echte koekoeksbloem. Tegenwoordig wordt deze soort ook wel Silene flos-cuculi genoemd. De frêle, lichtroze bloemen op dunne stengeltjes geven een speels effect als je ze aan de rand van een vijver tussen steentjes plant. Lychnis coronaria, de prikneus, is ook een aanrader.
Tegenwoordig worden meerdere soorten ook wel tot het geslacht Silene gerekend. Die taxonomische verschuiving verklaart de dubbele namen die je soms tegenkomt.
De meeste soorten zaaien zichzelf royaal uit. Eén keer zaaien is vaak genoeg.
Hoe en wanneer zaai je Lychnis?
Zaaien kan op drie momenten:
- In maart-april kun je voorzaaien in een kamerkasje of op een warme vensterbank; na het ontkiemen zet je de bakjes wat koeler.
- In mei-juni kan het ook direct buiten, in potten of op de plek van bestemming.
- Zaaien in september-oktober is een derde optie; bescherm de kiemplantjes in dat geval tegen kou.
Alle soorten die ik hieronder noem zijn vaste planten, al leven Lychnis coronaria en Lychnis flos-cuculi meestal niet zo lang.
Hebben de zaailingen twee echte blaadjes gevormd, dan verspen je ze of dun je uit op 15 cm onderlinge afstand. Na een maand of drie kunnen ze naar hun definitieve plek. De vroeg bloeiende soorten (Lychnis flos-cuculi en Lychnis viscaria staan al in mei in bloei) combineren prima met bollen en later bloeiende vaste planten.
Brandende liefde (Lychnis chalcedonica) in een gemengde zomerborder (beeld Modeste Herwig)
Hoe te bestellen?
Ga naar onze webshop om het zaad te bestellen
7 x Lychnis
Van deze zeven soorten en cultivars kun je zaad bestellen:
1. Prikneus (Lychnis coronaria)
De prikneus heeft viltig, grijs blad en pittige, magentakleurige bloemen die hoog boven het blad uitgroeien. Klein maar talrijk. Als hij zich uitzaait, kunnen er naast magenta ook roze en witte exemplaren opduiken.
Hoogte: 100-120 cm
Bloei: jun-aug
Standplaats: zon/halfschaduw
Bestel zaad van prikneus (Lychnis coronaria)
2. Witte prikneus (Lychnis coronaria 'Alba')
Dezelfde plant als de roze prikneus, maar met witte bloemen boven het karakteristieke grijze, viltige blad.
Hoogte: 50-80 cm
Bloei: jun-aug
Standplaats: zon, droge grond
Bestel zaad van witte prikneus (Lychnis coronaria 'Alba')
3. Prikneus 'Oculata' (Lychnis coronaria 'Oculata')
Witte bloemen met een opvallend donkerroze hart. Dezelfde sierlijke groeivorm als de andere prikneuzen.
Hoogte: 40-50 cm
Bloei: jun-aug
Standplaats: zon, droge grond
Bestel zaad van prikneus 'Oculata' (Lychnis coronaria 'Oculata')
4. Echte koekoeksbloem (Lychnis flos-cuculi)
De frêle, lichtroze bloemen op dunne stengeltjes geven een speels effect, zeker aan de rand van een vijver of tussen steentjes. Het is een inheemse plant, geliefd bij wilde bijen, hommels, honingbijen en vlinders.
Hoogte: 40-50 cm
Bloei: mei-jul
Standplaats: zon, vochtige grond
Bestel zaad van echte koekoeksbloem (Lychnis flos-cuculi)
5. Rode pekanjer (Lychnis viscaria)
Echt leuk is Lychnis viscaria, al klinkt z'n Nederlandse naam pekanjer niet bepaald veelbelovend. Al vroeg in mei bloeit deze wintergroene plant met magentaroze bloemen op dunne stengeltjes. Hij maakt dichte pollen waar geen onkruid doorheen komt; je kunt hem ook als bodembedekker gebruiken.
Hoogte: 30 cm
Bloei: mei-jun
Standplaats: zon, voedzame grond
Bestel zaad van rode pekanjer (Lychnis viscaria)
6. Witte pekanjer (Lychnis viscaria 'Schnee')
Net zo vroegbloeiend als de rode pekanjer, maar dan met witte bloemen.
Hoogte: 30 cm
Bloei: mei-jun
Standplaats: zon, voedzame grond
Bestel zaad van witte pekanjer (Lychnis viscaria 'Schnee')
7. Brandende liefde (Lychnis chalcedonica)
Mijn moeder had brandende liefde in de tuin. In die tijd vond ik combinaties van felgekleurde planten nog niet zo mooi, maar tegenwoordig hou ik wel van een beetje 'hot'. Als ze in juni-juli in bloei staan, vragen veel mensen ernaar. Terecht, want Lychnis chalcedonica is sterk, goed winterhard, staat stevig op z'n stelen en bloeit lang.
Hoogte: 80-100 cm
Bloei: jun-aug
Standplaats: zon
Bestel zaad van brandende liefde (Lychnis chalcedonica)
Over de auteur
Kweker Giny de Jong is eigenaar van Kwekerij De Jagertjeshof in Aadorp. Ze kweekt vooral vaste planten, haar favoriete eenjarigen en bijzondere soorten die je niet bij elke kwekerij vindt, zoals Dierama, Penstemon en Salvia. Voor Groei & Bloei deelt ze haar ervaringen en zaaitips.
Bezoek
De Jagertjeshof
Gravenweg 8
7611 BW Aadorp
www.jagertjeshof.nl
Meer zelf zaaien
Smaakt het naar meer? Bestel ook zaad van bijzondere soorten akelei en winterharde eenjarigen, of zaai je eigen cottagetuin met klassieke bloemen.
Giny de Jong (beeld Sandra Verkic)
