tekst Laurence Machiels
beeld Sandra Verkic
datum 05-06-2023
update 12-07-2026
Bekijk ook alle tuinklussen van juni
De moestuin van kasteel Hex is in juni op zijn mooist. Asperges, kersen en bessen staan klaar voor de oogst, tussen de groenten bloeien goudsbloemen en slaapmutsjes. Maar er is ook nog genoeg te doen.
Zaad oogsten van tweejarige planten
"Van de tweejarige bloemen zoals vingerhoedskruid, stokrozen en tweejarige groenten als haverwortel (Paarse morgenster) die nu uitgebloeid zijn, verzamel ik zaden. In de loop van het jaar volgen wortelen, pastinaak, selder, prei..."
"Vers gewonnen zaden hebben over het algemeen een grotere kiemkracht. Bij de selectie van de groenten waar ik zaad van neem, let ik in de eerste plaats op het tijdstip van de bloei. Groenten die laat in zaad schieten, hebben mijn voorkeur."
"Verder is de vitaliteit van de hele plant cruciaal; de plant moet me als het ware aanspreken. Afwijkingen in de groenten vormen geen bezwaar. Integendeel, zulke zaden zorgen mee voor een brede genetische basis voor de toekomst."
Zelf zaad winnen: zaden oogsten, schonen en bewaren
Leifruit snoeien in de zomer
"Halfweg juni is het tijd voor de zomersnoei van het leifruit. Ik knijp of knip de sterk groeiende scheuten voor meer dan de helft in. Door de groei te remmen, bevorderen we de bloei en houden we de boom compact."
"De laatste jaren snoei ik de twijgen wat langer en houd ik wat meer blad aan de boom, omdat er steeds vaker zonnebrand optreedt in de abnormaal hete zomers."
"Nu snoeien is ook belangrijk om aantastingen van witziekte te spotten. Ik verwijder de aangetaste bladeren en twijgen, voor het een plaag wordt."
Wil je weten hoe je duurzaam kunt snoeien? Download dan onze snoeikalender.
Tweede zaaironde in de platte bak
"Een nieuwe zaaironde in de moestuin in juni. Na de oogst van de voorjaarsgroenten gebruiken we de vrijgekomen ruimte in de platte bak om fijne bladgroenten als kervel, dille, koriander, postelein, rucola, tuinkers en mosterdblad te zaaien. En ook kropsla en koolsoorten, om te verspenen voor herfst- en winterteelt."
"Om het kiemen te vergemakkelijken en om uitdroging te voorkomen, bedek ik het zaaibed met jute."
Oogsten in juni
"In juni valt er heel wat te oogsten; ik ben bijna dagelijks in de weer met het plukken van asperges, erwtjes, kersen, rode bessen, enzovoort."
"Het verwerken van de oogst verloopt in nauw overleg met de keukenploeg, een goede timing is erg belangrijk. Tijdens het plukken stel ik in mijn hoofd combinaties samen. Bij de asperges hoort steevast een flinke bos platte peterselie, oogst ik tuinbonen dan pluk ik er bonenkruid bij en dille bij de wortelen en erwten."
"Ik vind het ook leuk om naargelang het seizoen telkens weer een andere salademix samen te stellen."
Druiven dieven
"Ook de druiven zijn toe aan hun zomersnoei. We knippen het teveel aan ranken weg, binden de vruchtdragende twijgen aan en korten ze in op circa vier bladeren voorbij de druiventros."
"Hoe minder blad, hoe meer licht en lucht de planten krijgen. Dat is cruciaal voor een optimale vruchtvorming en om schimmelziekten te voorkomen."
Druif snoeien en krenten: zo doe je dat.
Maaien met zeis
Bloemenweide hooien en afvoeren
"In juni maaien we de bloemenweide. Door het gras te maaien en af te voeren, verarm je de grond, onderdruk je dominante grassen en komt er meer plaats voor bloemen."
"De mooiste bloemenweiden die je in de natuur vindt, zijn hooilanden. De meest voorkomende fout bij het beheer van bloemenweiden is dat het maaisel ter plekke blijft liggen."
Wieden en schoffelen in de moestuin
"De moestuin vraagt nu veel onderhoud. Een zonnige dag begint voor mij meestal met schoffelwerk. Er gaat veel tijd naar het wieden tussen de jonge planten en de opkomende zaairijtjes."
"Een keer schoffelen is een keer water geven uitgespaard', zei de oude tuinman altijd. Nadien gaat er mulch tussen de groenten, dat vermindert het onderhoud."
Bladluizen op rozen laten begaan
"Veel rozenliefhebbers komen aanzetten met vragen over bladluizen. Mijn antwoord is: heb geduld."
"Voor we hier zeep of olie uit de kast halen om dit klein ongedierte te bestrijden, geven we eerst de natuurlijke bestrijders en roofinsecten de kans. Lieveheersbeestjes, sluipwespen en zweefvliegen lusten maar wat graag bladluizen, en ook de mezen en mussen weten er wel raad mee."
"Reageer dus niet te snel, of je neemt ze hun boterham af."
Lees ook dit verhaal: Bladluis op je roos: laat maar zitten
Groenten en bloemen
"Bloemen horen bij de moestuin. Ze zorgen voor kleur en snijbloemen én spelen een belangrijke rol in het gezond houden van de groenten. Ze trekken bestuivers en roofinsecten aan en hun kleuren en geuren houden plaaginsecten op afstand."
"Het is van minder belang welke bloemen je precies met welke groenten combineert. Wat telt, is dat je veel, en veel verschillende bloemen zo dicht mogelijk bij de groenten zet. En dat je open bloemen kiest, zodat de insecten maximaal bij de nectar en het stuifmeel kunnen."
Een geweldige combinatie
Benieuwd welke bloemen in de moestuin het beste combineren met groenten? Kies open bloemen zodat insecten maximaal bij de nectar en stuifmeel kunnen. Roofinsecten komen suikers op de bloemen tanken en richten zich dan op de plaaginsecten in de buurt. Gust zaait bijvoorbeeld graag:
-
Goudsbloemen (Calendula) tussen de tuinbonen
-
Slaapmutsjes (Eschscholzia californica) bij de selderij.
-
Aromatische venkel naast ui werkt als een sterke geurverwarrer tegen de uienvlieg. "Een derde van de venkels die ik plant, laat ik opschieten in zaad, om extra insecten te lokken. Door geuren te mengen breng je insecten zoals de wortelvlieg, uienvlieg of preimot in de war en leid je hen af van hun doelwit."
Gust: "Ik zie onze tuinen als één groot organisch geheel, waarin grote en kleine problemen een randfenomeen zijn en zich vaak vanzelf oplossen. Mijn focus ligt op het creëren van een goede, gezonde en biodiverse basis. Soms heb je gewoon wat geduld nodig."
Maandelijkse tuinwerkzaamheden
Elke maand staan er andere werkzaamheden op Gusts planning, van snoeien, composteren, zaaien en mulchen tot oogsten, rooien en planten beschermen tegen vorst. Hieronder vind je per maand wat er in de tuin gebeurt, steeds met oog voor ecologisch beheer.
- Een jaar op kasteel Hex: geen perfect gazon, wel een ecologisch paradijs
- Maart op kasteel Hex: spitten doen we hier niet
- April op kasteel Hex: tuinbaas Gust is dol op brandnetels
- Mei op kasteel Hex: waarom tuinbaas Gust minder maait en elke dag plant
- Juni op kasteel Hex: tuinbaas Gust gunt de bladluizen hun maaltje
- Zomer op kasteel Hex: tuinbaas Gust heeft een truc tegen droogte
- September op kasteel Hex: waarom tuinbaas Gust geen koelkast gebruikt om groenten te bewaren
- Oktober op kasteel Hex: tuinbaas Gust verstopt de kardoen tot kerst in het donker
- November op kasteel Hex: tuinbaas Gust laat geen stukje aarde bloot
- December op kasteel Hex: tuinbaas Gust leidt klimrozen horizontaal voor meer bloemen
Met eigen ogen zien?
Vind bezoekinfo op hex.be.
